“A loita é como un círculo, pódese comezar en calquera punto, pero nunca remata.” Subcomandante Marcos.

O pasado día 12 produciuse un punto de inflexión no tratamento e no enfoque do problema do Cambio Climático que abre novas vías á hora de abordar a cuestión. París foi un escenario de luces e sombras, se ben quedou claro que as corporacións económicas e a clase dirixente apostan por un modelo diametralmente oposto á solución que, cada día está máis claro, que pasa por un cambio de modelo social, político e económico.

O Acordo de París contra o Cambio Climático foi positivo en canto a que é o primeiro acordo que asinan a práctica totalidade dos países do mundo (196) que recoñece o Cambio Climático como problema mundial.

O Acordo de París é positivo tendo en conta que se decidiu atender aos argumentos da comunidade científica e as partes asinantes comprometéronse a facer efectiva unha mitigación da emisión de Gases de Efecto Invernadoiro que permita manter o aumento da temperatura por debaixo de 2ºC, tendo como meta facilitar que esta non sobrepase os 1,5ºC respecto de niveis preindustriais. Porén non debemos esquecer que o límite de 1,5 ºC implica, na práctica, acadar as cero emisións netas para todas as emisións ao redor de 2060-2080. Isto debería significar o abandono definitivo dos combustibles fósiles para 2050.

Establécese tamén un mecanismo polo cal todos os países terán a obriga de mellorar os seus compromisos de redución de emisións cada 5 anos a partir de 2020 (ano no que entrará en vigor este Acordo), así como a obriga para todos os países de comunicar regularmente os seus inventarios de emisions e captura de GEI, mellorando a transparencia do proceso e establecéndose uns espazos mínimos que permitirán facer avaliación, presión e rendición de contas a cada unha das partes sobre a súa situación.

París foi unha experiencia positiva en canto a que a cidadanía a pesar do “estado de excepción” exerceu os seus dereitos durante todo o cumio (con máis de 700 accións polas rúas e máis de 400 eventos) e non se deixou vencer pola política de presión e medo realizada polo Goberno francés, a través de detencións, rexistros, identificacións e prohibicións.

Pero tamén e certo que o Acordo de París é un acordo que queda moi lonxe das demandas cidadás. Aínda que ten carácter de tratado e, polo tanto, é legalmente vinculante, as partes claves para poder desenvolvelo non contan con esta consideración. Nin os obxectivos nacionais (INDC) nin os compromisos de financiamento teñen carácter vinculante, así que na práctica é imposible acadar os obxectivos marcados.

Na parte do financiamento, recoñecese a responsabilidade no cambio climático dos países enriquecidos, establecendo 100.000 millóns de dólares anuais para axudar aos países empobrecidos a adaptarse tecnoloxicamente e a mitigar os efectos de Gases de Efecto Invernadoiro, pero como non teñen carácter vinculante, non existen mecanismos que controlen de ningún xeito a quen non cumpra cos compromisos acadados.

Se ben polo acordado o único xeito que habería de acadar os obxectivos marcados implican o abandono das enerxías fósiles para 2050, o texto deixou totalmente fóra a mención expresa a esta cuestión (de seguirmos coas taxas actuais de consumo no ano 2050 superariamos os 3ºC).

Os pobos indíxenas aparecen mencionados no Preámbulo e na Sección de Adaptación do Acordo pero na práctica non se lles dá a protección que merecen, sobre todo tendo en conta que a conservación da masa forestal é clave para acadar as metas marcadas de 1,5ªC.

Ademais destas, cuestións tan importantes como a xustiza climática, a necesidade de cambio do sistema económico ou o enfoque de xénero, quedaron excluídos do Acordo, contrastando coa visibilización das mesmas que houbo por parte da sociedade civil ao longo de todo o cumio.

Para ECOAR))) o sucedido en París marca un primeiro paso para a abordaxe da problemática do Cambio Climático. O encontro de París naceu para a cidadanía e as organizacións como un punto de inicio e non como o punto final como sucedera en Copenhague en 2009, polo que se abandonan os enfoques de pesimismo e derrota coas que rematara aquel cumio. Dende París  constrúense novas vías de empoderamento popular, técense redes de acción global e abandónase a “dependencia” da clase dirixente en moitos eidos. París supón ademais a converxencia de milleiros de organizacións e liga de xeito case vertebral o problema climático co modelo social, político e económico. Só se abandonamos o sistema neoliberal actual e, polo tanto, o noso modelo de produción e consumo, seremos quen de facer fronte a problemática do clima. Debemos seguir organizándonos e mobilizándonos, para continuar presionando ás estruturas de poder mentres xeramos e construímos alternativas e resposta social.  Debemos concienciarnos que só tendo un rol activo podemos conseguir contrastar toda esa maquinaria de lobbies e intereses das corporacións transnacionais. París marca tan só un pequeno punto de incio dunha complexa loita que abrangue todo o sistema. Outro mundo é posible e necesario!!

“Se non facemos nada, ninguén o fará no noso lugar”.

DEMOCRACIA FRONTE “OS MERCADOS”
MOBILIZAR + CONVERXER + CONSTRUÍR
PENSA – ACTÚA – ORGANÍZATE

ECOAR)))

Ao comezo do cumio, discursos oficiais pedían evitar sobrepasar o incremento máximo da temperatura global máis de 2ºC para o ano 2100 respecto de rexistros preindustriais.

As nacións con maior produción de enerxías fósiles, atópanse enrocadas en non “descarbonizar” de cara ao 2050 (ou incluso 2100), a cambio que ofrecen fixar o límite máximo da temperatura global en 1,5ºC.

O acordo que sairá do cumio climático de París non será vinculante nin apostará pola eliminación das enerxías fósiles. Adiarase ademais a saída do texto final do acordo ata o sábado 12 pola mañá.

A sociedade civil organizou ducias de accións e iniciativas a pesar das prohibicións e trabas continuas por parte das autoridades, e xerou resposta e alternativas fronte á situación de pasividade das autoridades que continúan a construír un modelo irresponsable e insostible.

A primeira semana de negociacións no COP21 caracterizouse polo estatismo das negociacións. Os países con grandes industrias fósiles, con Arabia Saudita á cabeza (segundo a Axencia Internacional de Enerxía, o país con maior produción e exportación do mundo: con 542 e 377 millóns de toneladas de petróleo ao ano, respectivamente) ofreceron colocar o límite máximo de aumento de temperatura global en 1,5ºC, a cambio de retirar do acordo a “descarbonización” (proceso que supón a eliminación do uso de enerxías que emiten gases de efecto invernadoiro). Isto supón unha incoherencia coas liñas marcadas pola propia ONU que indicou que o intento de manter o quecemento global nos 2ºC precisaba que ata dous terzos das reservas de combustibles fósiles que aínda non se utilizaron, quedaran no subsolo.

Os países en desevolvemento, encabezados polos BASIC (Brasil, India, Suráfrica e China), continuan apostando por que se lles marquen diferentes obrigas e esixencias respecto das nacións ricas, perpetuando así o esquema do Protocolo de Kioto e poñendo en cuestión o alcance global do posible acordo de París. Ao tempo o artigo 17, onde se dicía expresamente que o acordo ía ser “vinculante”, eliminarase a proposta de Estados Unidos que conta co apoio de países como China e India.

No borrador máis recente (xoves, 10/12/15), óptase finalmente por un acordo de mínimos que conta cunha posición rotundamente frontal das organizacións da sociedade civil, posto que supón a aposta por un modelo climático que se subxuga aínda máis aos intereses das grandes transnacionais. Proponse como obxectivo central manter a temperatura do planeta por baixo de dous graos respecto a niveis preindustriais e perseguir que non aumente máis de 1,5ºC para evitar os peores impactos do cambio climático. Porén, trátase como un obxectivo a acadar a longo prazo ao tempo que se emprega un léxico impreciso e vago para sinalar as liñas que se van seguir. Os países comprométense a “poñer pico ás súas emisións tan pronto como sexa posible” e a acadar a neutralidade de emisións de Gases de Efecto Invernadoiro na “segunda metade de século”. Desaparece definitivamente a referencia a fixar un obxectivo de redución de emisións para 2050 así como a alusión a lograr a descarbonización das economías en 2100.

A enorme presión dos lobbies transnacionais somete completamente a soberanía climatica dos pobos aos intereses das grandes empresas. A día de hoxe estes grupos sosteñen o 20% do presuposto do COP21 (uns 185 millóns de euros) e ademais poden participar como observador co mesmo estatus que unha ONG a través dun grupo aberto pola ONU denominado BINGO (Bussines and Industry). Resaltar que segundo un estudo presentado por Richard Heede do Instituto de Contabilidade Climática, dende o século XIX ata 2010 dous terzos das emisións de Gases de Efecto Invernadoiro de todo o mundo foron causadas por un grupo de 90 empresas.

A situación do acordo ata o de agora segue deixando á marxe unha serie de factores clave. Non fai ningunha referencia ao transporte como foco de emisión (a pesar de que nalgúns países, como no caso do Estado Español por exemplo, supuxo un 30,8 % do total da queima do combustible), non aparece ningún indicador de igualdade de xénero na proposta e séguese sen cuestionar os mecanismos de anteriores tratados que favorecen a especulación e a política de talonario coas cotas de emisión de Gases de Efecto Invernadoiro.

Perante esta situación a sociedade civil organizou espazos onde confluír, coordinarse e presentar alternativas viables ao modelo actual, así como accións que contesten e comuniquen o descontento xeral da poboación co proceso das negociacións. Por esta cuestión 30.000 persoas acudiron a fin de semana do 5 e 6 de decembro a Montreuil ao denominado Cumio Cidadán polo Clima, que baixo o lema “Cambiemos o sistema e non o clima!”, acolleu a Aldea Mundial das Alternativas (onde se presentaron 277 solucións climáticas), o Fórum de Debates sobre o Clima (que contou con máis de 250 ponencias diferentes) e o Mercado Campesiño (onde diferentes organizacións relacionadas coa Vía Campesina, intercambiaron produtos e experiencias).

O luns día 7 no Centquatre, un espazo cultural ao norte de París, ábrese a denominada Zona de Acción Climática (ZAC) que durará toda a semana. Dende aí ábrense diferentes obradoiros e espazos, así como se marca o inicio dos diversos adestramentos de acción para o 11D e o 12D.

O 8 de decembro iniciáronse as ocupacións de espazos (fortemente respondidos polo dispositivo especial desenvolvido por parte das forzas policiais francesas, a razón do Contracumio) para poder establecer os puntos de coordinación, comezaron a repartirse as tarefas, e fíxose patente o problema de espazos de hospedaxe pola inxente afluencia de activistas de todas as partes do mundo.

As loitas campesiñas e a soberanía alimentaria marcaron a axenda do día 9 de decembro. A visibilización do problema climático a través de diversas accións de rúa (rodeo do museo do Louvre con paraugas negros por parte de miles de persoas para símbolizar a loita contra os combustibles fósiles; as mobilizacións como a central de “La Vía Campesina” e a Confederation Paysanne) complementáronse con conferencias onde se deron a coñecer as diferentes loitas e alternativas dos pequenos produtores contra as grandes industrias, dende pescadorxs súdafricanxs ata campesiñxs de Lesoto, pasando por pequenos gandeirxs francesxs.

O 10 de decembro ten lugar o día enfocado á análise da relación entre o Cambio Climático e os Tratados de Libre Comercio (TTIP, TISA, TPP,…). Diversas mobilizacións e accións contra grandes empresas contaminantes e institucións internacionais compleméntanse cunha serie de conferencias que analizan as diversas temáticas relacionadas con estes tratados (megaminería, loitas indixenistas, soberanía alimentar, soberanía dos pobos e dereitos humanos).

O día 11 asúmese como un grande ensaio final antes das fortes mobilizacións do dia 12 de decembro. As accións que se iniciaron dende o pasado día 30 de novembro e que denuncian en diferentes partes do mundo a desastrosa política climática levada ao cabo a nivel global (Climate Games) únense centos de accións reivindicativas de diverso signo que conforman durante estas dúas semanas de contracumio un total de mási de 1200 accións na cidade.

29 de Novembro de 2015

COMUNICADO DE PRENSA

PARÍS: MOBILIZACIÓNS E PROTESTAS GLOBAIS POLO CLIMA DURANTE FRONTE AO CUMIO DO COP21.

“Un conservacionista de verdade é unha persoa que sabe que non herdamos o mundo dos nosos pais, senón que o temos prestado dos nosos fillos.” – John James Audubon

Francia prepárase para acoller o Cumio das Nacións Unidas sobre o Cambio Climático (COP21) do 30 de novembro ao 11 de decembro de 2015. Neste marco, entre o 29 de novembro e o 12 de decembro, centos de organizacións da sociedade civil mobilizaranse en París en busca de novas solucións.

As liñas propostas polas estruturas estatais, transnacionais e demais organismos que participarán nas negociacións do COP21, non supoñen máis que un lavado de cara. Por esta cuestión cidadáns e cidadás de todos os recunchos do planeta reunirémonos en París e mobilizarémonos para amosar as solucións e alternativas reais ao problema climático e todos os que deste se derivan (ecolóxicos, sociais e económicos).

Nos últimos 100 anos, a temperatura media da superficie da Terra aumentou en 0,74°C. En Europa este aumento é do 0,95ºC e incluso, nalgunhas rexións do mundo, como pode ser o caso de Galiza, a temperatura chega a aumentar ata os 1,5ºC dende a década dos 70 do século pasado.

De seguir esta tendencia, a temperatura media mundial podería subir entre 3.7 e 4.8°C por enriba dos niveis preindustriais para o ano 2100. Isto repercutiría directamente en sectores clave como a agricultura ou a pesca que en países como Sudáfrica podería supoñer a perda para o ano 2030 de máis do 30% da súa colleita principal (o millo), o que afectaría gravemente á soberanía alimentaria da súa poboación, posto que o 70% do millo cultivado é para consumo humano.

O aumento de temperaturas antes mencionado ten outras consecuencia devastadoras. Segundo a ONU prevese un aumento do nivel do mar de ata 1 m para 2100, se as capas de xeo seguen a derreterse.

Isto implicará unha unha perda inxente de biodiversidade, o que se traducirá na desaparición de milleiros de especies que non sobrevivirán ao cambio climático (calcúlase que entre o 20% e o 30% das especies existentes estarán durante ese período en perigo de extinción). Entre 2003 e 2013 o número medio anual de desastres causados por todo tipo de ameazas naturais, incluídos os eventos relacionados co clima, case se duplicou comparándoo cos da década de 1980.

Dende o famoso Protocolo de Kioto, no que os estados firmantes se comprometían a reducir un 8% as súas emisións de gases de efecto invernadoiro para 2012, vimos como se incumprían de xeito recorrente os acordos marcados, ao tempo que o mercadeo das cotas de emisión convertíase na dinámica central entre países e mesmo se producían saídas ao longo do proceso (como foi o caso, por exemplo, de Canadá).

Posto que as medidas de lavado de cara seguen a ser a liña principal para as negociacións do COP21, a sociedade civil decidiu facer fronte a esta situación conformando para a ocasión diferentes espazos, plataformas e coordinadoras como a Coalición Clima 21.

O 28 e 29 de novembro a cidadanía mobilizouse en máis de 2.000 localidades de todo o mundo na Marcha Mundial polo Clima. A partir do día 30 e ata que rematen as negociacións (12 Decembro) as mobilizacións trasládanse ao corazón da capital francesa para amosar a disconformidade coas políticas climáticas (e as derivadas) polas que hoxe se rexe o mundo, así como para amosar as alternativas ao modelo actual. Os días 5 e 6 de decembro, terá lugar o Cumio dos Pobos polo Clima en Montreuil, un espazo de debate sobre as alternativas, análises e solucións sobre a catástrofe climática. Do 7 ao 11 de decembro, nun establecemento cultural aberto á cidadanía situado no barrio popular do norte de París o CENTQUATRE, organizarase unha “Zona de Acción polo Clima” durante a última semana da COP21. Durante todo o cumio terán lugar tamén os Climate Games. E o 12 de Decembro, a última palabra non se dará nos despachos, darase nas rúas, cunha acción de desobediencia civil na que se marcarán as Liñas Vermellas, para resolver o problema climático.

Así pois dende ECOAR))) facemos un chamamento a persoas e organizacións da sociedade civil a mobilizarse polo clima tanto en París como en calquera recuncho do planeta a través de accións descentralizadas; tanto a través de espazos coordinados como a Coalición Clima 21 ou os Climate Games, como realizando accións e eventos autoorganizados ou coorganizados fóra destes marcos. Debemos marchar polo clima berrando ben alto a nosa oposición a este sistema que non serve; tecendo pontes entre as diferentes organizacións e persoas; e entendendo as diferentes sensibilidades e reivindicacións como un todo que permite que outro mundo é posíbel e necesario.

“Se non facemos nada, ninguén o fará no noso lugar”.

DEMOCRACIA FRONTE “OS MERCADOS”
MOBILIZAR + CONVERXER + CONSTRUÍR
PENSA – ACTÚA – ORGANÍZATE

ECOAR)))

“Aquelxs que renunciarían a unha liberdade esencial para mercar un pouco de seguridade momentánea, non merecen nin liberdade nin seguridade” – B. Franklin

Alomenos 24 activistas do clima foron postos baixo arresto domiciliario pola policía francesa, acusadxs de saltar a prohibición da organización de protestas durante o cumio do clima de París (COP21) que terá lugar a próxima semana.

Este tipo de abusos de poder amparados polo “estado de emerxencia” supón de facto a anulación dos dereitos fundamentais nun momento clave como é o COP21. Se  permitimos este tipo de agravios contra os dereitos e as liberdades da cidadanía, o cumio converterase nunha farsa; un lavado de cara para as estruturas estatais, transnacionais e demais organismos que participarán nas negociacións do COP21.

Por iso máis que nunca, dende ECOAR))) chamamos a toda a cidadanía e organizacións internacionais da sociedade civil a mobilizarse sen medo e a exercer os nosos dereitos. Mobilicémonos tanto en París como en calquera outro recuncho do planeta, por unha saída do conflito climático, que garanta os dereitos de todxs xs que nel habitamos.

“Se non facemos nada, ninguén o fará no noso lugar”.